Regeneracja kości jest jednym z kluczowych elementów współczesnej implantologii. Niedostateczna szerokość lub objętość wyrostka zębodołowego może wymagać odbudowy podłoża kostnego przed implantacją lub jednocześnie z wszczepieniem implantu. Jednym z rozwiązań stosowanych w procedurach regeneracyjnych jest Sticky Bone – plastyczny, spoisty materiał augmentacyjny, który można dopasować do kształtu ubytku.
Technika Sticky Bone jest wykorzystywana między innymi w GBR (Guided Bone Regeneration), augmentacji wyrostka zębodołowego, zachowaniu zębodołu oraz wybranych procedurach związanych z implantacją i podnoszeniem dna zatoki szczękowej. W literaturze najczęściej opisuje się ją jako połączenie cząsteczkowego materiału kościozastępczego z autologicznym koncentratem płytkowym, np. i-PRF lub CGF, prowadzące do powstania zwartej, łatwiejszej do modelowania masy.
Rozwój biomateriałów przyniósł również rozwiązania, które mają właściwości lepkie i plastyczne już po nawodnieniu. Przykładem jest MedPark S1, xenograft pochodzenia wołowego, którego właściwości pozwalają uzyskać spoistą i formowalną konsystencję po kontakcie z płynem.
Określenie Sticky Bone odnosi się do materiału augmentacyjnego, którego cząsteczki tworzą spoistą, plastyczną strukturę. W klasycznej technice uzyskuje się ją poprzez połączenie materiału kościozastępczego z autologiczną fibryną lub koncentratami płytkowymi, takimi jak i-PRF (injectable Platelet-Rich Fibrin) czy CGF (Concentrated Growth Factors).
Powstająca sieć fibrynowa łączy cząsteczki materiału i ogranicza ich przemieszczanie. Dzięki temu biomateriał może być łatwiejszy do przeniesienia w miejsce augmentacji i modelowania zgodnie z anatomią ubytku.
W praktyce klinicznej jest to szczególnie interesujące tam, gdzie istotne jest jednocześnie:
Przeglądy dostępnych badań wskazują na zastosowania Sticky Bone m.in. w augmentacji wyrostka, GBR, socket preservation i zabiegach sinus lift. Jednocześnie autorzy zwracają uwagę na potrzebę dalszych badań długoterminowych i standaryzacji protokołów.
W regeneracji kości pod implant istotne jest nie tylko zastosowanie odpowiedniego materiału, ale również zapewnienie warunków pozwalających utrzymać przestrzeń regeneracyjną.
Luźny materiał cząsteczkowy może być trudniejszy do modelowania, szczególnie podczas rozleglejszej augmentacji. Spoista forma Sticky Bone ułatwia utrzymanie cząsteczek materiału razem i ogranicza ich rozpraszanie podczas aplikacji. Literatura dotycząca Sticky Bone wskazuje właśnie na poprawę właściwości manipulacyjnych i stabilności graftu jako jedne z podstawowych zalet tej techniki.
Nie oznacza to jednak, że sama lepkość biomateriału zastępuje prawidłowe przygotowanie miejsca biorczego, stabilizację augmentacji czy odpowiednie postępowanie z tkankami miękkimi. Sticky Bone jest elementem procedury regeneracyjnej, a sposób jego wykorzystania powinien wynikać z konkretnej sytuacji klinicznej.
Jedną z metod przygotowania Sticky Bone w stomatologii jest wykorzystanie cząsteczkowego biomateriału w połączeniu z materiałem autologicznym uzyskanym z krwi pacjenta.
W zależności od stosowanego protokołu może to być m.in. i-PRF, AFG lub CGF. Płynna frakcja zawierająca fibrynogen zostaje połączona z cząsteczkami biomateriału. Zachodzący proces tworzenia sieci fibrynowej prowadzi do powstania spoistej masy zawierającej materiał kościozastępczy.
W przypadku i-PRF materiał jest łączony z płynną frakcją bezpośrednio po jej przygotowaniu. Wraz z postępującą polimeryzacją fibryny mieszanina uzyskuje bardziej zwartą konsystencję.
Dokładny protokół zależy jednak od systemu pozyskiwania koncentratów płytkowych, rodzaju wirówki, probówek i stosowanego biomateriału. Nie istnieje jeden uniwersalny protokół odpowiedni dla każdego systemu, dlatego lekarz powinien przestrzegać instrukcji stosowanych wyrobów i procedur klinicznych.
Ciekawą alternatywą dla klasycznego przygotowywania Sticky Bone jest MedPark S1 Dental.
S1 jest xenograftem produkowanym z kości gąbczastej pochodzenia wołowego, a jego głównym składnikiem jest hydroksyapatyt. Według aktualnej instrukcji producenta materiał posiada połączoną strukturę mikro- i makroporów, a zastosowany składnik hydrożelowy odpowiada za uzyskanie lepkości materiału po nawodnieniu.
To właśnie ta cecha odróżnia S1 od klasycznego sposobu przygotowania Sticky Bone.
Producent określa rozwiązanie jako „Sticky Bone without Blood Collection” i wskazuje możliwość przygotowania materiału przy użyciu soli fizjologicznej lub krwi.
W praktyce oznacza to, że uzyskanie formowalnej konsystencji S1 nie jest uzależnione od wcześniejszego przygotowania autologicznego koncentratu płytkowego.
Zgodnie z instrukcją producenta materiał należy umieścić w sterylnym pojemniku i nawodnić. Oficjalna instrukcja użycia S1 wskazuje zastosowanie roztworu soli fizjologicznej.
Po nawodnieniu właściwości hydrożelowe materiału pozwalają uzyskać lepką, formowalną konsystencję.
Dzięki temu materiał może być modelowany i dopasowywany do kształtu miejsca augmentacji. MedPark wymienia wśród kluczowych cech S1 m.in. adhezję i stabilizację, utrzymanie przestrzeni, osteokondukcyjność oraz łatwość manipulacji.
To dwa różne podejścia, mimo podobnego efektu użytkowego w postaci spoistego materiału augmentacyjnego.
Klasyczny Sticky Bone wykorzystuje materiał kościozastępczy połączony z autologicznym koncentratem pochodzącym z krwi pacjenta. Sieć fibrynowa scala cząsteczki graftu i jednocześnie stanowi biologiczny komponent całej konstrukcji.
MedPark S1 jest natomiast gotowym xenograftem wołowym, którego lepkość po nawodnieniu wynika z obecności komponentu hydrożelowego. Do uzyskania jego właściwości plastycznych nie jest konieczne pobranie krwi pacjenta i przygotowanie PRF lub CGF.
Nie należy więc utożsamiać obu rozwiązań pod względem biologicznym. S1 nie jest koncentratem płytkowym ani jego odpowiednikiem. Oferuje natomiast właściwości manipulacyjne charakterystyczne dla formowalnego graftu.
GBR w implantologii polega na stworzeniu i utrzymaniu przestrzeni, w której może następować regeneracja tkanki kostnej, przy jednoczesnym ograniczeniu niepożądanego wrastania tkanek miękkich.
Sticky Bone może być wykorzystany jako materiał wypełniający przestrzeń regeneracyjną. Jego plastyczna konsystencja pozwala dostosować graft do geometrii ubytku, a spoistość ogranicza przemieszczanie cząsteczek podczas zabiegu.
Systematyczny przegląd badań klinicznych dotyczących Sticky Bone wskazuje na obiecujące wyniki m.in. w GBR i augmentacji wyrostka, ale jednocześnie podkreśla konieczność dalszych badań nad optymalnymi protokołami.
Jednym z zastosowań jest augmentacja pozioma wyrostka zębodołowego.
W przypadku niewystarczającej szerokości wyrostka konieczne może być zwiększenie objętości tkanki kostnej przed implantacją lub podczas tego samego zabiegu – zależnie od warunków klinicznych.
Plastyczna masa graftu może zostać uformowana zgodnie z planowanym konturem wyrostka. Jest to praktyczna różnica w porównaniu z luźnym materiałem granulowanym, którego cząsteczki mogą łatwiej przemieszczać się podczas aplikacji.
Materiały kościozastępcze znajdują również zastosowanie w wybranych przypadkach implantacji bezpośrednio po ekstrakcji.
W takich sytuacjach biomateriał może służyć do wypełnienia przestrzeni pomiędzy powierzchnią implantu a ścianami zębodołu lub do odbudowy lokalnych deficytów kostnych – jeżeli wynika to z przyjętego protokołu leczenia.
Sticky Bone może ułatwiać kontrolowaną aplikację materiału w miejscu zabiegowym dzięki swojej spoistej konsystencji. Kwalifikacja do jednoczesnej implantacji i augmentacji pozostaje jednak decyzją kliniczną zależną m.in. od anatomii ubytku, stanu tkanek i możliwości uzyskania odpowiedniej stabilizacji implantu.
Kolejnym obszarem zastosowania biomateriałów jest augmentacja dna zatoki szczękowej.
W oficjalnych materiałach MedPark zastosowania S1 obejmują procedury związane z implantologią, GBR, augmentacją zatoki oraz regeneracją kości wyrostka zębodołowego.
Także literatura dotycząca klasycznego Sticky Bone opisuje wykorzystanie tej techniki w procedurach sinus lift.
W wielu procedurach GBR biomateriał jest zabezpieczany membraną barierową. Jej zadaniem jest odseparowanie przestrzeni regeneracyjnej od szybko proliferujących tkanek miękkich i stworzenie warunków sprzyjających regeneracji kostnej.
Dlatego naturalnym uzupełnieniem materiału augmentacyjnego może być resorbowalna membrana kolagenowa, dobrana odpowiednio do wskazania i techniki zabiegowej.
W ofercie MedPark takim rozwiązaniem jest COLLA – resorbowalna membrana kolagenowa przeznaczona do zastosowania w procedurach regeneracyjnych.
Połączenie MedPark S1 + membrana COLLA pozwala więc zbudować system, w którym S1 pełni funkcję materiału wypełniającego i rusztowania w obszarze ubytku, natomiast membrana służy do zabezpieczenia przestrzeni regeneracyjnej.
W zależności od materiału, jego instrukcji użycia oraz indywidualnej sytuacji klinicznej techniki wykorzystujące formowalne materiały augmentacyjne mogą znajdować zastosowanie m.in. podczas:
GBR i regeneracji kości pod implant, augmentacji poziomej wyrostka, odbudowy lokalnych ubytków kostnych, socket preservation, wybranych zabiegów implantacji natychmiastowej oraz augmentacji dna zatoki szczękowej. Literatura dotycząca Sticky Bone opisuje zastosowanie tej koncepcji w wielu z tych wskazań.
Każdorazowo o wyborze materiału i techniki decyduje lekarz na podstawie wskazań, anatomii ubytku, planowanego leczenia oraz instrukcji użycia konkretnego wyrobu medycznego.
MedPark S1 stanowi interesujące rozwiązanie dla lekarzy poszukujących biomateriału do Sticky Bone, który może uzyskać lepką i formowalną konsystencję bez konieczności przygotowywania autologicznego koncentratu płytkowego.
S1 jest xenograftem z kości gąbczastej pochodzenia wołowego. Według dokumentacji producenta materiał charakteryzuje się połączoną strukturą porów, zawiera hydroksyapatyt, a komponent hydrożelowy nadaje mu lepkość po nawodnieniu.
W połączeniu z odpowiednio dobraną techniką GBR i membraną kolagenową może stanowić element procedur ukierunkowanych na odbudowę objętości kości przed leczeniem implantologicznym.
Co to jest Sticky Bone?
Sticky Bone to określenie spoistego, formowalnego materiału augmentacyjnego. W klasycznym protokole powstaje poprzez połączenie cząsteczek materiału kościozastępczego z autologicznym koncentratem, np. i-PRF lub CGF.
Jak zrobić Sticky Bone?
Klasyczna metoda wykorzystuje biomateriał oraz odpowiednio przygotowaną płynną frakcję autologicznego koncentratu płytkowego. Szczegółowa procedura zależy od wykorzystywanego systemu PRF/CGF oraz biomateriału.
Czy Sticky Bone można przygotować bez pobierania krwi?
Tak – istnieją biomateriały zaprojektowane tak, aby uzyskać lepką, formowalną konsystencję po nawodnieniu. Przykładem jest MedPark S1, który producent określa jako „Sticky Bone without Blood Collection”.
Czym jest MedPark S1?
S1 to xenograft z kości gąbczastej pochodzenia wołowego, którego głównym składnikiem jest hydroksyapatyt. Zawarty w materiale komponent hydrożelowy odpowiada za jego lepkość po nawodnieniu.
Czy Sticky Bone stosuje się w GBR?
Tak. GBR i augmentacja wyrostka należą do opisywanych w literaturze zastosowań Sticky Bone.
Czy Sticky Bone można przykryć membraną kolagenową?
W procedurach GBR materiał augmentacyjny może być zabezpieczany odpowiednio dobraną membraną barierową. W portfolio MedPark dostępna jest m.in. resorbowalna membrana kolagenowa COLLA.
MedPark S1 i COLLA dostępne są w DentalHolding.
Poznaj biomateriały MedPark przeznaczone do współczesnych procedur regeneracyjnych w implantologii i chirurgii stomatologicznej.
Sprawdź biomateriały i membrany MedPark →
Materiał przeznaczony dla profesjonalistów medycznych. Informacje mają charakter edukacyjny i nie zastępują instrukcji użycia wyrobu medycznego ani indywidualnej oceny klinicznej lekarza.
Program szkoleń DentalHolding poświęcony praktycznemu zastosowaniu biomateriałów, membran kolagenowych oraz Sticky Bone MEDPARK w zabiegach regeneracji kości.
Praktyczna prezentacja przygotowania i aplikacji biomateriału, jego formowania i stabilizacji oraz zastosowania membrany w procedurach regeneracyjnych.
Uczestnicy samodzielnie ćwiczą aplikację biomateriałów S1 Sticky Bone i BOSS, ich modelowanie oraz pokrywanie obszaru regeneracji membraną kolagenową COLLA.
Program pomaga poznać właściwości i sposób pracy z systemem MEDPARK oraz przygotować zespół do świadomego wykorzystania biomateriałów i membran w codziennej praktyce.
